<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> <?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?> <TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hans" xml:id="T84n2719"> <teiHeader> <fileDesc> <titleStmt> <title xml:lang="zh-Hans">大正新修大藏经数位版, No. 1 十二调子事</title> <author></author> <respStmt> <resp>Electronic Version by</resp> <name>CBETA</name> </respStmt> </titleStmt> </fileDesc> <encodingDesc> <charDecl> </charDecl> </encodingDesc> </teiHeader> <text><body> <milestone n="1" unit="juan"/> <lb ed="T" n="0860a24"/><span class="tx"><anchor n="0860a2401" xml:id="011E30860a2401"></anchor>十二调子事</span> <lb ed="T" n="0860a25"/><span class="tx"> 恩德院之御撰云</span> <lb ed="T" n="0860a26"/><span class="tx">正。凫钟调</span><note place="inline">甲寅</note> <lb ed="T" n="0860b01"/><span class="tx">二。双调</span><note place="inline">乙卯</note> <lb ed="T" n="0860b02"/><span class="tx">三。上无调</span><note place="inline">戊辰</note> <lb ed="T" n="0860b03"/><span class="tx">四。断吟调</span><note place="inline">己巳</note> <lb ed="T" n="0860b04"/><span class="tx">五。黄钟调</span><note place="inline">丙午</note> <lb ed="T" n="0860b05"/><span class="tx">六。一越调</span><note place="inline">丁未<br/>己未</note> <lb ed="T" n="0860b06"/><span class="tx">七。勝绝调</span><note place="inline">庚申</note> <lb ed="T" n="0860b07"/><span class="tx">八。平调</span><note place="inline">辛酉</note> <lb ed="T" n="0860b08"/><span class="tx">九。下无调</span><note place="inline">戊戌</note> <lb ed="T" n="0860b09"/><span class="tx">十。神仙</span><note place="inline">己亥</note> <lb ed="T" n="0860b10"/><span class="tx">十一。盘涉调</span><note place="inline">壬子</note> <lb ed="T" n="0860b11"/><span class="tx">十二。鸾钟调</span><note place="inline">癸丑<br/>己丑</note> <lb ed="T" n="0860b12"/><span class="tx"> 此内丁未己未ヲハ一ト可意得</span><note place="inline">癸丑己<br/>丑又如</note> <lb ed="T" n="0860b13"/><span class="tx"> </span><note place="inline">斯</note><span class="tx">日モ时モ皆如此可意得也</span> <lb ed="T" n="0860b14"/><span class="tx">一。凫钟调ハ勝绝调ノ母也。又妻也</span> <lb ed="T" n="0860b15"/><span class="tx">一。双调ハ平调ノ母也。又妻也</span> <lb ed="T" n="0860b16"/><span class="tx">将知阿弥陀ハ药师ノ夫也。肝脏ハ妻ニテ</span> <lb ed="T" n="0860b17"/><span class="tx">肺脏ハ夫也。肺肝ノ脏ニ嫁ス时。必ス我等</span> <lb ed="T" n="0860b18"/><span class="tx">眠也</span> <lb ed="T" n="0860b19"/><span class="tx">一。凫钟调ト双调ハ勝绝调平调ノ母也ト</span> <lb ed="T" n="0860b20"/><span class="tx">云フ事ハ。栗トイフ木ハ秋来テ西风ニ葉</span> <lb ed="T" n="0860b21"/><span class="tx">落。其葉终ニ钟トナル。钟ハ西ヲ主トル故</span> <lb ed="T" n="0860b22"/><span class="tx">ニ。彼ノ木ヲ西木ト书也</span> <lb ed="T" n="0860b23"/><span class="tx">一。上无调ハ土也。春ノ土ハ自木默シテ火</span> <lb ed="T" n="0860b24"/><span class="tx">ヲ待ツ。火木ハ天ニ上ル理リニ随テ辰月</span> <lb ed="T" n="0860b25"/><span class="tx">ヲ上无调ニ用フ</span> <lb ed="T" n="0860b26"/><span class="tx">一。断吟调ハ土金火ヨリ出タル调子也。故</span> <lb ed="T" n="0860b27"/><span class="tx">如何トナレハ。四绝九厄ハ巳酉丑ト云。金</span> <lb ed="T" n="0860b28"/><span class="tx">ハ必平调ナレハ。平调ノ分散ナル故ニ。断</span> <lb ed="T" n="0860b29"/><span class="tx">吟ヲ巳ノ月ニ用。平调ノキサス所ナレトモ。</span> <lb ed="T" n="0860c01"/><span class="tx">又一越ヲ少兼タル故ニ。巳トニ用。火亲王</span> <lb ed="T" n="0860c02"/><span class="tx">ノ位ナルカ故ニ巳ノ月ニ用フ</span> <lb ed="T" n="0860c03"/><span class="tx">一。黄钟调ハ火也。盘涉调ノ夫也。一越ハ火</span> <lb ed="T" n="0860c04"/><span class="tx">也土也。一越ヲ六月ニ用フル故ハ。春ノ土</span> <lb ed="T" n="0860c05"/><span class="tx">ハ木剋土トイフ。秋土ハ金ナレトモ。冬ト</span> <lb ed="T" n="0860c06"/><span class="tx">ハ剋シテ土剋水ト云ハルル也。夏ノ土ハ火</span> <lb ed="T" n="0860c07"/><span class="tx">ヨリモ相生シ。又金ヨリモ相生ス。又是王</span> <lb ed="T" n="0860c08"/><span class="tx">ナル故ニ。六月ヲ一越ニ用ヒタリ。就之五</span> <lb ed="T" n="0860c09"/><span class="tx">鬼都归リトイフ事有リ。丑未辰戌ニ生荣</span> <lb ed="T" n="0860c10"/><span class="tx">老死ト云フ事ヲ合スル也。春ノ土ハ丑ノ</span> <lb ed="T" n="0860c11"/><span class="tx">方ニテ生レテ。夏ノ土用ニハ未ノ方ニテ</span> <lb ed="T" n="0860c12"/><span class="tx">荣。秋ハ辰ノ方ニテ老シテ。冬戌方ニテ死</span> <lb ed="T" n="0860c13"/><span class="tx">ス。冬ノ土ヲ犯ス事ヲ忌ハ王ナレトモ。死</span> <lb ed="T" n="0860c14"/><span class="tx">ノ位ナルカ故ナリ也。又土ヲ五鬼ト申ス</span> <lb ed="T" n="0860c15"/><span class="tx">事ハ。木ハ土ヨリ生シテ西风ニ枯レ。火土</span> <lb ed="T" n="0860c16"/><span class="tx">ヨリモ生シテ水ニキヘ。金ハ土ヨリモ生</span> <lb ed="T" n="0860c17"/><span class="tx">シテ土ニウツモレ。水ハ土ヨリモ生シテ</span> <lb ed="T" n="0860c18"/><span class="tx">寒风ニ冰。次第ハ如是各转变ヲ现ストイ</span> <lb ed="T" n="0860c19"/><span class="tx">ヘトモ。土ハ四节土用共ニ本土ヲ不去故</span> <lb ed="T" n="0860c20"/><span class="tx">ニ五鬼ト云。サレハ一越ヲ以テ调子ノ初</span> <lb ed="T" n="0860c21"/><span class="tx">トス。又六月ヲ一越ニ用フルコトハ。土ハ</span> <lb ed="T" n="0860c22"/><span class="tx">火ニ合テ坚マツテ<persName>佛</persName>像トナルト云フコ</span> <lb ed="T" n="0860c23"/><span class="tx">ト。本文ニ随テ丁巳ニ一ツニ用</span> <lb ed="T" n="0860c24"/><span class="tx">一。勝绝调平调ハ。何モ木ノ夫トナレトモ。</span> <lb ed="T" n="0860c25"/><span class="tx">而モ金ハ木ヲ平クル故ニ平调ト云。下无</span> <lb ed="T" n="0860c26"/><span class="tx">调ヲ九月用。神仙调ハ十月也。盘涉调ハ神</span> <lb ed="T" n="0860c27"/><span class="tx">仙ノシモナリ。水ハ上ヨリ流ル故ニ。先盘</span> <lb ed="T" n="0860c28"/><span class="tx">涉上ニ用タリ。盘涉ノ分散スル也。虽然水</span> <lb ed="T" n="0860c29"/><span class="tx">ハヤ凤凰ノ位ニナリテ土ノ王タルヘキヲ</span> <lb ed="T" n="0861a01"/><span class="tx">待ツ故ニ。盘涉ヨリモ下ル声也。水土一体</span> <lb ed="T" n="0861a02"/><span class="tx">ノ本文ニ任テ。鸾镜ヲ土ト水トニ任也。又</span> <lb ed="T" n="0861a03"/><span class="tx">调子ノ根本ト申スハ平调也。五轮ノ中ニ</span> <lb ed="T" n="0861a04"/><span class="tx">风轮ハ金ナリ。调子ハ五脏之息ニテアル</span> <lb ed="T" n="0861a05"/><span class="tx">故ニ。诸ノ调子ヲ皆平调ト意得也。サレハ</span> <lb ed="T" n="0861a06"/><span class="tx">声ヲ立ル所モ立サル时モ唯平调也。平调</span> <lb ed="T" n="0861a07"/><span class="tx">ハ风ナルカ故ナリ。サレハ风ト云字ニ。タ</span> <lb ed="T" n="0861a08"/><span class="tx">ツ･イル･ハタラク･ウゴク･ネル･ヲキル･シ</span> <lb ed="T" n="0861a09"/><span class="tx">タガフ･フル･マフ･タヨリ･ナビク･ナドト</span> <lb ed="T" n="0861a10"/><span class="tx">云读アリ。尔レハ声ハカリヲ调子トハ意</span> <lb ed="T" n="0861a11"/><span class="tx">得ヘカラス。叫唤大叫唤之烟ヲンムセヒ</span> <lb ed="T" n="0861a12"/><span class="tx">テ歎クモ。亦菩萨<persName>佛</persName>界之乐モ皆风ノアヤ</span> <lb ed="T" n="0861a13"/><span class="tx">ツリ也。风馀ノ物ニ勝レタリト云故如何</span> <lb ed="T" n="0861a14"/><span class="tx">トナレハ。土ヨリ下ハ三风轮也。先金轮际</span> <lb ed="T" n="0861a15"/><span class="tx">アツテ。其ノ下ニ水轮アリ。下ニ风轮ア</span> <lb ed="T" n="0861a16"/><span class="tx">リ。サレハ世界ノ柱ハ风ナリ。世界ヲ落ツ</span> <lb ed="T" n="0861a17"/><span class="tx">ケシト吹クモノナリ。风轮际ノ风ヲ毘监</span> <lb ed="T" n="0861a18"/><span class="tx">风トイフ。又天ニ风アリ。夫レヲ监风トイ</span> <lb ed="T" n="0861a19"/><span class="tx">フ。秘事ニ云。毘监风ハ母ノ气也。风轮ノ</span> <lb ed="T" n="0861a20"/><span class="tx">上ニ水ナリト云ハ。父母和合ノ所赤白二</span> <lb ed="T" n="0861a21"/><span class="tx">体之水也。是ヲ最初ノ水ト云。其ノ水先骨</span> <lb ed="T" n="0861a22"/><span class="tx">ト皮トニナル。其後脏腑出来ルナリ。血肉</span> <lb ed="T" n="0861a23"/><span class="tx">等之アルヲ。金ノ上ニ土アリ土ノ上火木</span> <lb ed="T" n="0861a24"/><span class="tx">アリナト云也。是又调子ノユユシキ秘事</span> <lb ed="T" n="0861a25"/><span class="tx">也。次ニ吕律之事ハ十二调子ヲ半分ル也。</span> <lb ed="T" n="0861a26"/><span class="tx">是ヲ样样ニ沙汰スル人多シ。诚ニ外道魔障</span> <lb ed="T" n="0861a27"/><span class="tx">也。千字分ニ任テ是ヲ云ヘハ。六律ハ阳。六</span> <lb ed="T" n="0861a28"/><span class="tx">吕ハ阴也。律吕调阳ト云。註ニ十一正五三</span> <lb ed="T" n="0861a29"/><span class="tx">七九ハ律也。盘涉凫钟调黄钟上无勝绝调下</span> <lb ed="T" n="0861b01"/><span class="tx">无调ハ阳也。六四八十十二二ハ是阴也。一</span> <lb ed="T" n="0861b02"/><span class="tx">越调断吟调平调神仙调鸾镜调双调是ハ吕</span> <lb ed="T" n="0861b03"/><span class="tx">也。此六律ヲ六色六根トシ。六吕ヲ以テ六</span> <lb ed="T" n="0861b04"/><span class="tx">尘六道トス。又诗歌ヲ学ハンニ。六仪ハ六</span> <lb ed="T" n="0861b05"/><span class="tx">律也。六体ハ六吕也。十二律ノ分别是ニス</span> <lb ed="T" n="0861b06"/><span class="tx">クルル事ナシ。五音ヲ吕律ニナスコトハ。</span> <lb ed="T" n="0861b07"/><span class="tx">前段ニ申故ニ。是ニ沙汰无シ。努努音声ヲ</span> <lb ed="T" n="0861b08"/><span class="tx">疏ニナシ调子ヲ恶ク不可心得也</span> <lb ed="T" n="0861b09"/><span class="tx">一。弘法大师云。此世界ヲ梵ニハ云娑婆。</span> <lb ed="T" n="0861b10"/><span class="tx">此ニハ云堪忍。又异名ニ色尘世界ト云テ。</span> <lb ed="T" n="0861b11"/><span class="tx">音声ヲ宗トセハ。可ト至<persName>佛</persName>果见タリ。然</span> <lb ed="T" n="0861b12"/><span class="tx"><persName>佛</persName>经ヲ读マンニ。如何ニモ商ノ声ナルヘ</span> <lb ed="T" n="0861b13"/><span class="tx">シ</span> <lb ed="T" n="0861b14"/><span class="tx">一。传教大师云。声为<persName>佛</persName>事。名之为经云。毕</span> <lb ed="T" n="0861b15"/><span class="tx">竟此流ニ调子ヲ分ルコト馀流ニ替レリ。</span> <lb ed="T" n="0861b16"/><span class="tx">调子一ニ九宛ヲ持スレハ。十二调子ニハ</span> <lb ed="T" n="0861b17"/><span class="tx">百八也。<persName>佛</persName>界ニハ音声ノ有无ヲ不立故ニ。</span> <lb ed="T" n="0861b18"/><span class="tx">九界ニ表シテ如是分タリ。一界宛ニ又各</span> <lb ed="T" n="0861b19"/><span class="tx">九界アル故ニ。百八七十二ニ分ケ。其ヲ又</span> <lb ed="T" n="0861b20"/><span class="tx">九千七二十ニナシ。九万七千二百九亿七</span> <lb ed="T" n="0861b21"/><span class="tx">万二千等ニ分ケタリ</span> <lb ed="T" n="0861b22"/><span class="tx"> 十二调子之事</span> <lb ed="T" n="0861b23"/><span class="tx">一。一越ハ诸音ニ超越スルニ依テ越ルト</span> <lb ed="T" n="0861b24"/><span class="tx">云字アリ</span> <lb ed="T" n="0861b25"/><span class="tx">一越ヨリ发テ一越ニ纳ル</span> <lb ed="T" n="0861b26"/><span class="tx">一。断吟ハ何モナキ时キヲ吟シツクシ依</span> <lb ed="T" n="0861b27"/><span class="tx">テ断金ト云字アリ。是平调ノキサシ出ル</span> <lb ed="T" n="0861b28"/><span class="tx">处ナリ</span> <lb ed="T" n="0861b29"/><span class="tx">一。平调ハカラズフクマフ十八ニ引藏タ</span> <lb ed="T" n="0861c01"/><span class="tx">ルニヨツテ平ナリ</span> <lb ed="T" n="0861c02"/><span class="tx">一。勝绝调ハ平调ヨリ勝レタルヲ勝绝ト</span> <lb ed="T" n="0861c03"/><span class="tx">云。少シカツタルヲタイジキ调ト云。此ノ</span> <lb ed="T" n="0861c04"/><span class="tx">タイシキ调ハ。十二调子ノ外。絃ノトキモ</span> <lb ed="T" n="0861c05"/><span class="tx">入ルカ。此ノ勝ノ字ハスクルルト云字ナ</span> <lb ed="T" n="0861c06"/><span class="tx">レドモ。タエルト云读アリ。平调ノツクル</span> <lb ed="T" n="0861c07"/><span class="tx">处ナレハ云尔。勝绝之二字タエタルトヨ</span> <lb ed="T" n="0861c08"/><span class="tx">ム也</span> <lb ed="T" n="0861c09"/><span class="tx">一。下无调ハ悉クツキテ下モニ调子无キ</span> <lb ed="T" n="0861c10"/><span class="tx">故云尔。又一说ニハ上无调ハ天也。下无调</span> <lb ed="T" n="0861c11"/><span class="tx">ハ地也。天モ限ナキ故ニ上无调ト云也。地</span> <lb ed="T" n="0861c12"/><span class="tx">モ无量ノ故ニ下无调トイヘリ。是双调ノ</span> <lb ed="T" n="0861c13"/><span class="tx">キサシ出处也</span> <lb ed="T" n="0861c14"/><span class="tx">一。双调ハ上无调下无调カ父母トナリテ。</span> <lb ed="T" n="0861c15"/><span class="tx">双调ヲ初トシテ黄钟平调盘涉一越等ヲウ</span> <lb ed="T" n="0861c16"/><span class="tx">ミ出ス。五音ヲ初ニウマル故ニ。ナラヘシ</span> <lb ed="T" n="0861c17"/><span class="tx">ラブル也</span> <lb ed="T" n="0861c18"/><span class="tx">一。凫钟调ハ牙齿舌内ニタヘタルヲ。ヤガ</span> <lb ed="T" n="0861c19"/><span class="tx">テ凫氏ノ人テアリタル凫氏ト申人吟シ出</span> <lb ed="T" n="0861c20"/><span class="tx">シケル故ニ凫ト云。钟ハ黄钟近キ故ニ云</span> <lb ed="T" n="0861c21"/><span class="tx">尔。サレハ凫钟调钟ノ字ツキカネト云字</span> <lb ed="T" n="0861c22"/><span class="tx">能也</span> <lb ed="T" n="0861c23"/><span class="tx">一。黄钟调ハ甲ガ平调乙ガ一越ニテ有故</span> <lb ed="T" n="0861c24"/><span class="tx">ニ。黄ナル钟ト书ク。土ハ黄ニシテ。カネ</span> <lb ed="T" n="0861c25"/><span class="tx">ハ白キ故ニ。黄钟ハ赤シトモ又白シトモ</span> <lb ed="T" n="0861c26"/><span class="tx">ユヘ。甲ニヒカレテ钟ノ字ヲ用。乙ニヒカ</span> <lb ed="T" n="0861c27"/><span class="tx">レテ黄ノ字ヲ用。平调カネナル故ニツキ</span> <lb ed="T" n="0861c28"/><span class="tx">カネヲ用</span> <lb ed="T" n="0861c29"/><span class="tx">一。鸾镜调ハ常ニ人ツバメノ镜トイフ文</span> <lb ed="T" n="0862a01"/><span class="tx">字ナレハ。先云ナリトモチヒタリ。诸凫ト</span> <lb ed="T" n="0862a02"/><span class="tx">モニ雨风总シテ一切ノ音声ニウツル故</span> <lb ed="T" n="0862a03"/><span class="tx">ニ。一调子ノコラス唯ランノカカミト可</span> <lb ed="T" n="0862a04"/><span class="tx">意得。汉ノ武帝ノ御时。天竺ヨリ鸾鸟ト云</span> <lb ed="T" n="0862a05"/><span class="tx">ヲ奉ル。此ノ鸟鸣クコトナシカクイツク</span> <lb ed="T" n="0862a06"/><span class="tx">シキ鸟声ヲ闻タランニハ。イカハカリ面</span> <lb ed="T" n="0862a07"/><span class="tx">白。是ヲナカセタラン辈ニハ。所望ニヨル</span> <lb ed="T" n="0862a08"/><span class="tx">ヘシト宣旨アレハ。アル女参内シテ彼ノ</span> <lb ed="T" n="0862a09"/><span class="tx">鸟ニ镜ヲ见セケレハ。顿テ鸣キケリ。其声</span> <lb ed="T" n="0862a10"/><span class="tx">妙ニシテ。调子ハ盘涉ニ少シフクミケル</span> <lb ed="T" n="0862a11"/><span class="tx">ヲ。今ノ世マテ用ヒツタヘ。鸾镜ト云。鸾鸟</span> <lb ed="T" n="0862a12"/><span class="tx">凤鸟ノ事。ツハメノ字ニアラス</span> <lb ed="T" n="0862a13"/><span class="tx">一。盘涉调ハ二说アリ。一说ニハワタカマ</span> <lb ed="T" n="0862a14"/><span class="tx">リワタル。一说玉盘ヲワタルト云。唯イカ</span> <lb ed="T" n="0862a15"/><span class="tx">ニモサヘタル调子ナリ</span> <lb ed="T" n="0862a16"/><span class="tx">一。神仙调ハ盘涉去ル故ニ神仙调ト云。タ</span> <lb ed="T" n="0862a17"/><span class="tx">マシイ去ルト云读アリト云故ナリト云。</span> <lb ed="T" n="0862a18"/><span class="tx">仙ノ字ニハ必サルト读アリト云故ニ。セ</span> <lb ed="T" n="0862a19"/><span class="tx">ントヨム</span> <lb ed="T" n="0862a20"/><span class="tx">一。上无调ハ上段ニ云カコトシ</span> <lb ed="T" n="0862a21"/><span class="tx"> 已上</span> <lb ed="T" n="0862a22"/><span class="tx">一。龙吟调ハ下无调之名也。彼伶伦水底ニ</span> <lb ed="T" n="0862a23"/><span class="tx">龙ノ鸣ヲ闻キテ吟シタリ。サルニ依テ下</span> <lb ed="T" n="0862a24"/><span class="tx">无调ナレハ龙吟调ト云尔也</span> <lb ed="T" n="0862a25"/><span class="tx">一。凤音调ト云ハ上无调也。ヤカテ凤凰鸣</span> <lb ed="T" n="0862a26"/><span class="tx">ク调子也。虽然凤凰ヲ口律ニナス时ノ沙</span> <lb ed="T" n="0862a27"/><span class="tx">汰ニハ。又上无调ハカリニハカキラス。宫</span> <lb ed="T" n="0862a28"/><span class="tx">商角徵羽ニ当ル所ニ。先一越ノ初调ハ自</span> <lb ed="T" n="0862a29"/><span class="tx">喉出ル声ニテ。而モ有ルカ无キカノ声ナ</span> <lb ed="T" n="0862b01"/><span class="tx">ルヘシ。平调ノ初调ハ喉ト舌根ニ通。双调</span> <lb ed="T" n="0862b02"/><span class="tx">ノ初调早口ノ内ニ出ツ。黄钟ノ初调舌ノ</span> <lb ed="T" n="0862b03"/><span class="tx">先ニアタル。盘涉初调唇通 问云。唇ハ脾</span> <lb ed="T" n="0862b04"/><span class="tx">脏ニ通ズ。尔ラハ一越ニテコソアルヘキ</span> <lb ed="T" n="0862b05"/><span class="tx">ヲ。盘涉ト云コト如何 答云。水土一体ノ</span> <lb ed="T" n="0862b06"/><span class="tx">故ニ云尔</span> <lb ed="T" n="0862b07"/><span class="tx"> 五音ヲ吟スル心持之事</span> <lb ed="T" n="0862b08"/><span class="tx">一。宫ヲハ山川ノミナキルカ如クセヨ。是</span> <lb ed="T" n="0862b09"/><span class="tx">ハ异声无クシテサツサツトシタル故タト</span> <lb ed="T" n="0862b10"/><span class="tx">フ</span> <lb ed="T" n="0862b11"/><span class="tx">一。商ハナシウチエホシキタル男ノ萩ノ</span> <lb ed="T" n="0862b12"/><span class="tx">ツエヲククル如クセヨ。此タトヱヲ思フ</span> <lb ed="T" n="0862b13"/><span class="tx">ニ。ハギノツヱヲモ不落。ヱボシノナシウ</span> <lb ed="T" n="0862b14"/><span class="tx">チヲモ不落样ニククルヘシ。□□ニモス</span> <lb ed="T" n="0862b15"/><span class="tx">コシヒキケレハ。宫ニチカクマタアカレ</span> <lb ed="T" n="0862b16"/><span class="tx">ハ。角ニチカシ。是声诚ノ大事声ナルヘシ｣</span> <lb ed="T" n="0862b17"/><span class="tx">一。角ハ小野皇村申義ハ。铁棒ヲ绵クルミ</span> <lb ed="T" n="0862b18"/><span class="tx">タル样ニセヨ。上宫上人ノ仪云クロガネ</span> <lb ed="T" n="0862b19"/><span class="tx">ノ木ニ金ノ花笑タルヤウニセヨ。何レモ</span> <lb ed="T" n="0862b20"/><span class="tx">心ハ一也。ツヨクウツクシクトノ仪也</span> <lb ed="T" n="0862b21"/><span class="tx">一。征ハ霞ノ内ニ莺ノヲトツルカ如クセ</span> <lb ed="T" n="0862b22"/><span class="tx">ヨ。サレハアラケナカラヌ样ニユルヘシ｣</span> <lb ed="T" n="0862b23"/><span class="tx">一。羽ハ柳ノ糸风ニフカルル如クセヨ。タ</span> <lb ed="T" n="0862b24"/><span class="tx">ダシヅカナルベキヲヤ</span> <lb ed="T" n="0862b25"/><span class="tx"> 吟五音知事</span> <lb ed="T" n="0862b26"/><span class="tx">先其时ユイ出シタル声ヲ闻テ。宫商角徵</span> <lb ed="T" n="0862b27"/><span class="tx">羽ニ裁テ。其レヲ声ノ及フ程吟シノボセ</span> <lb ed="T" n="0862b28"/><span class="tx">テ。声ノツマル所ニテ。或ハ羽征角商宫ト</span> <lb ed="T" n="0862b29"/><span class="tx">モ。或ハ征角商宫羽トモ吟シ下スニ。其レ</span> <lb ed="T" n="0862c01"/><span class="tx">ヲ何返モ声ノアル程吟シ下シ。羽ニツマリ</span> <lb ed="T" n="0862c02"/><span class="tx">テ征ノユワレサルヲ平调トス。征ニツマ</span> <lb ed="T" n="0862c03"/><span class="tx">リテ角ノユワレサルヲ双调トス。角ニツ</span> <lb ed="T" n="0862c04"/><span class="tx">マリテ商ノ不云ヲ黄钟トス。商ノツマリ</span> <lb ed="T" n="0862c05"/><span class="tx">テ宫ノ不云ヲ盘涉トス。宫ノツマリテ羽</span> <lb ed="T" n="0862c06"/><span class="tx">ノ不云ヲ一越ト云。总シテ调子ヲ玩ニハ。</span> <lb ed="T" n="0862c07"/><span class="tx">初调ニ声ナシ三调声无シ</span> <lb ed="T" n="0862c08"/><span class="tx"> 十二调子ヲ空ニ闻事</span> <lb ed="T" n="0862c09"/><span class="tx">一。唇ヲモヨク闭。齿ヲモヨククヰツメテ。</span> <lb ed="T" n="0862c10"/><span class="tx">舌ヲ以テ齿ヲイカニモサシハツテ吟ス</span> <lb ed="T" n="0862c11"/><span class="tx">ル。是断吟ト云</span> <lb ed="T" n="0862c12"/><span class="tx">一。齿ト唇ヲハ本ノ尽ヲキテ。舌ハカリヲ</span> <lb ed="T" n="0862c13"/><span class="tx">引キテ吟スルヲ。平调ト云</span> <lb ed="T" n="0862c14"/><span class="tx">一。齿ヲ少スカシテ。唇ハカリヲ闭テ吟ス</span> <lb ed="T" n="0862c15"/><span class="tx">ルヲ。勝绝调トス</span> <lb ed="T" n="0862c16"/><span class="tx">一。下无调ハ齿モ唇モタタアリテアケ吟</span> <lb ed="T" n="0862c17"/><span class="tx">ス</span> <lb ed="T" n="0862c18"/><span class="tx">一。双调ハ舌ノサキヲウヘヘマクリテ。ヤ</span> <lb ed="T" n="0862c19"/><span class="tx">カテ上ノアギヲサシハル样ニシテ吟スヘ</span> <lb ed="T" n="0862c20"/><span class="tx">シ</span> <lb ed="T" n="0862c21"/><span class="tx">一。凫钟调ハ舌ツツトマリ入レテ吟スベ</span> <lb ed="T" n="0862c22"/><span class="tx">シ。少クビヲ引可入</span> <lb ed="T" n="0862c23"/><span class="tx">一。黄钟ハ鼻ノ内ヘ声ノ入リタル调子也</span> <lb ed="T" n="0862c24"/><span class="tx">一。鸾镜ハ鼻ノミネヘ声ノコトウルヘシ</span> <lb ed="T" n="0862c25"/><span class="tx">一。盘涉ハ目二之间ヘ答フル声ヲ云</span> <lb ed="T" n="0862c26"/><span class="tx">一。神仙调ハ额ノ中ヘ答ヘル声ヲ云也</span> <lb ed="T" n="0862c27"/><span class="tx">一。一越调ハ顶上ヘ答声ナルヲ云也</span> <lb ed="T" n="0862c28"/><span class="tx"> 已上</span> <lb ed="T" n="0862c29"/><span class="tx"> 十二律ノ上ニテ吕律分ケ调子ヲ时ニ</span> <lb ed="T" n="0863a01"/><span class="tx"> アツル前後之事</span> <lb ed="T" n="0863a02"/><span class="tx">一。唐ニハ律吕ト云。此国ニハ吕律ト云。吕</span> <lb ed="T" n="0863a03"/><span class="tx">ヲハ声ト读ミ。律ヲハコヘトヨム。秘事ニ</span> <lb ed="T" n="0863a04"/><span class="tx">云。吕ヲハニコルトヨミ。律ヲハスムトヨ</span> <lb ed="T" n="0863a05"/><span class="tx">ム</span> <lb ed="T" n="0863a06"/><span class="tx">问云。吕ハ阳。律ハ阴ナリ。スムヘキヲハ</span> <lb ed="T" n="0863a07"/><span class="tx">ニコルト读ミ。ニコルヘキヲハスムト读</span> <lb ed="T" n="0863a08"/><span class="tx">ム。大ニ不审也 答云。二アルモノハ一タ</span> <lb ed="T" n="0863a09"/><span class="tx">タス。吕律和合仪也。男ハスムモノナレト</span> <lb ed="T" n="0863a10"/><span class="tx">モ。女ニハアヘハニコリ。女ハニコルモノ</span> <lb ed="T" n="0863a11"/><span class="tx">ナレトモ。男ニアヘハスム。下ルヲ吕ト</span> <lb ed="T" n="0863a12"/><span class="tx">云。上ルヲ律トス。又吕ノ内ニモ律アリ。律</span> <lb ed="T" n="0863a13"/><span class="tx">ノ内ニモ吕在リ。イカニモ下ル调子也ト</span> <lb ed="T" n="0863a14"/><span class="tx">モ。登コトアラハ律ナルヘシ。又ノホル调</span> <lb ed="T" n="0863a15"/><span class="tx">子也トモ。下ルコトアラハ吕ナルヘシ</span> <lb ed="T" n="0863a16"/><span class="tx">一。宫者国ニハ都ヲ以テ中央トス。京ニハ</span> <lb ed="T" n="0863a17"/><span class="tx">内裡ヲ以テ中央トス。天下ニ宫多シトイ</span> <lb ed="T" n="0863a18"/><span class="tx">ヘトモ。诚ハ宫禁ヲ以テ内裡トス。一越ハ</span> <lb ed="T" n="0863a19"/><span class="tx">中央ヨリ出调子也。去レハ都ノ位ト云。脾</span> <lb ed="T" n="0863a20"/><span class="tx">ノ藏ヲ主トス</span> <lb ed="T" n="0863a21"/><span class="tx">一。商ソコナイヤフルトヨム。秋ノ本调子</span> <lb ed="T" n="0863a22"/><span class="tx">ハ平调也。秋ハ必西ヨリ来ル。西风ニハ千</span> <lb ed="T" n="0863a23"/><span class="tx">草万木悉ク伤ラレテ。无常ノ体ヲミスル</span> <lb ed="T" n="0863a24"/><span class="tx">故ニ。平调ヲ商ノ位トス</span> <lb ed="T" n="0863a25"/><span class="tx">一。角ハ双调也。是ヲ角ト云ニ其说多シ。先</span> <lb ed="T" n="0863a26"/><span class="tx">一说ニハ。双调ハ春ノ调子。凡肝脏ヨリ出</span> <lb ed="T" n="0863a27"/><span class="tx">シ调子胆ノ腑ニハ靑キ角アリ。其故ニ双</span> <lb ed="T" n="0863a28"/><span class="tx">调ヲ角ノ位トス。诚ノ角ニハ非ス。春ヲマ</span> <lb ed="T" n="0863a29"/><span class="tx">チ得テ千草万木ノモヘ出ルハ。岂ツノニ</span> <lb ed="T" n="0863b01"/><span class="tx">非スヤ。又说ニハ。角ノ字ニアラソフト云</span> <lb ed="T" n="0863b02"/><span class="tx">フ读アリ。是ハ汉ノ武帝ニ御药ヲ奉ル所</span> <lb ed="T" n="0863b03"/><span class="tx">ハ。ガンゲン殿ニシテ。乐ヲ奏シテ。彼ノ仙</span> <lb ed="T" n="0863b04"/><span class="tx">女トモ目出度舞。其ノ时ノ调子也。双调依</span> <lb ed="T" n="0863b05"/><span class="tx">之彼角ノ字ヲアラソウトヨミ。袖ヲヒル</span> <lb ed="T" n="0863b06"/><span class="tx">カヘシマケシト舞タル故ニ如斯</span> <lb ed="T" n="0863b07"/><span class="tx">一。征コトハルユリスヘルトヨム。サレハ</span> <lb ed="T" n="0863b08"/><span class="tx">征ノ位ハユル声也。必モノヲクトクハユ</span> <lb ed="T" n="0863b09"/><span class="tx">ル声也。征ハ黄钟ナリ。心脏位ナリ</span> <lb ed="T" n="0863b10"/><span class="tx">一。羽ハ盘涉也。霓装羽衣ノ曲ヲ舞フ时奏</span> <lb ed="T" n="0863b11"/><span class="tx">スル乐ノ本调子ニテアル故ニ。羽ノ位ナ</span> <lb ed="T" n="0863b12"/><span class="tx">リ。肾脏ヨリ出也</span> <lb ed="T" n="0863b13"/><span class="tx"><graphic url="../figure/84/84_2719_0863b13.jpg"/></span> <lb ed="T" n="0863b14"/> <lb ed="T" n="0863b15"/><span class="tx"> 承应第二历七月中旬</span> <lb ed="T" n="0863b16"/><span class="tx"> 南嶽居住之刻遊于朝誉公之门得泽德甚</span> <lb ed="T" n="0863b17"/><span class="tx"> 深实言语不足谢一日此书于请</span><note place="inline">余</note><span class="tx">时当不</span> <lb ed="T" n="0863b18"/><span class="tx"> 断经节虽然难辞故以晦隙书写为後览献</span> <lb ed="T" n="0863b19"/><span class="tx"> 也者也一笑</span><note place="inline">云云</note> <lb ed="T" n="0863b20"/><span class="tx"> 深禅拜</span> <lb ed="T" n="0863b21"/><span class="tx"> 于时元文五年庚申四月于普门院以净菩</span> <lb ed="T" n="0863c01"/><span class="tx"> 提院朝誉师之本书写之毕</span> <lb ed="T" n="0863c02"/><span class="tx"> 沙门廉峰</span> <lb ed="T" n="0863c03"/><span class="tx"> 明和九年壬辰猛春九日以普门院廉峰师</span> <lb ed="T" n="0863c04"/><span class="tx"> 之御本于淸净心院轮下写得之了</span> <lb ed="T" n="0863c05"/><span class="tx"> 南山进流末徒宽光隆英房</span> <lb ed="T" n="0863c06"/> <lb ed="T" n="0863c07"/> <lb ed="T" n="0863c08"/> <lb ed="T" n="0863c09"/> <lb ed="T" n="0863c10"/> <lb ed="T" n="0863c11"/> <lb ed="T" n="0863c12"/> <lb ed="T" n="0863c13"/> <lb ed="T" n="0863c14"/> <lb ed="T" n="0863c15"/> <lb ed="T" n="0863c16"/> <lb ed="T" n="0863c17"/> <lb ed="T" n="0863c18"/> <lb ed="T" n="0863c19"/> <lb ed="T" n="0863c20"/> <lb ed="T" n="0863c21"/> <lb ed="T" n="0863c22"/> <lb ed="T" n="0863c23"/> <lb ed="T" n="0863c24"/> <lb ed="T" n="0863c25"/> <lb ed="T" n="0863c26"/> <lb ed="T" n="0863c27"/> </body> <back> <cb:div type="taisho-notes"> <head>大正 挍註</head> <note n="0860a2401" resp="#resp2" type="orig" place="foot text" target="#011E30860a2401">＜原＞明和九年写本</note> </cb:div> </back> </text> </TEI>